Kan Görüntüleme

Hemogram (Tam Kan Sayımı)

Hemogram Nedir? Hemogram, halk arasında “kan sayımı” olarak bilinen ve genel sağlık durumunuz hakkında en çok bilgi veren temel tarama testidir. Vücuttaki enfeksiyonu, kansızlığı veya pıhtılaşma sorunlarını tek bir tüp kanla ortaya çıkarır.

Rapordaki Kısaltmalar Ne Anlama Gelir?

WBC (Lökosit): Vücudun savunma askerleridir. Yüksek çıkması genellikle vücutta bir enfeksiyon veya iltihap olduğunu gösterir.
HGB (Hemoglobin): Kanda oksijen taşıyan proteindir. Düşük olması “Anemi” (Kansızlık) tanısı koydurur.
PLT (Trombosit): Kanın pıhtılaşmasını sağlayan hücrelerdir. Düşüklüğünde kanama durmaz, yüksekliğinde pıhtı riski artar.
HCT (Hematokrit): Kanın yoğunluğunu gösterir.

Açlık Gerekir mi? Sadece hemogram bakılacaksa genellikle açlık zorunlu değildir. Ancak kan şekeri veya kolesterol gibi diğer testlerle birlikte bakılacaksa 8-10 saatlik açlık önerilir.

Biyokimya Tahlilleri

Biyokimya Testi Neyi Ölçer? Biyokimya testleri, organların (böbrek, karaciğer, kalp) ne kadar sağlıklı çalıştığını gösteren geniş kapsamlı analizlerdir. Kanın sıvı kısmındaki şeker, protein, enzim ve mineraller ölçülür.

En Sık Bakılan Değerler

Glukoz (Şeker): Diyabet tanısı için en temel testtir.
Kreatinin ve Üre: Böbreklerin kanı ne kadar iyi süzdüğünü gösterir. Yüksekliği böbrek yetmezliği şüphesi doğurur.
ALT ve AST: Karaciğer enzimleridir. Karaciğer yağlanması, hepatit veya ilaç kullanımına bağlı hasarlarda yükselir.
Kolesterol (Lipid Paneli): Kalp ve damar sağlığı için HDL (İyi), LDL (Kötü) kolesterol ve Trigliserit ölçümüdür.
Demir ve Ferritin: Demir depolarının durumunu gösterir, kansızlık tedavisinde kritiktir.

Ne Zaman Yapılmalı? Yılda en az bir kez genel check-up (kontrol) amacıyla yapılması, gizli kalmış hastalıkların erken teşhisi için hayati önem taşır.

MR (Manyetik Rezonans)

MR (Emar) Nedir? MR, güçlü mıknatıslar ve radyo dalgaları kullanarak vücudun iç yapısını en ince detayına kadar görüntüleyen ileri teknoloji bir cihazdır. Özellikle yumuşak dokuları (beyin, kas, bağlar, omurilik) görüntülemede rakipsizdir.

Radyasyon Yayar mı? Hayır, MR cihazında radyasyon (X-ışını) yoktur. Bu sayede çocuklarda ve gerekli durumlarda hamilelerde güvenle kullanılabilir.

Hangi Durumlarda Çekilir?

Beyin: Baş ağrısı, tümör şüphesi, inme veya MS hastalığı araştırmasında.
Bel ve Boyun: Fıtıkların sinirlere yaptığı baskıyı görmek için.
Eklem: Menisküs yırtığı, bağ kopması veya kas yaralanmalarında.

Çekim Süreci MR çekimi, incelenen bölgeye göre 15 ila 45 dakika arasında sürer. Cihaz çalışırken yüksek sesli tıkırtılar çıkarır; bu tamamen normaldir ve kulaklık takılarak konfor sağlanır.

Tomografi (BT)

Bilgisayarlı Tomografi Nedir? Tomografi, X-ışınları kullanılarak vücudun kesitsel (dilim dilim) görüntülerini oluşturan çok hızlı bir görüntüleme yöntemidir. “Röntgenin 3 boyutlu hali” gibi düşünülebilir.

MR ile Farkı Nedir?

Hız: MR yarım saat sürerken, Tomografi saniyeler içinde çekilir. Bu yüzden acil durumlarda (kaza, travma) ilk tercih BT’dir.
Radyasyon: MR radyasyon içermezken, Tomografi X-ışını (radyasyon) içerir.
Kullanım Alanı: Kemik yapıları ve akciğerleri MR’dan daha iyi gösterir.

Ne Zaman İstenir?

Kafa travmalarında beyin kanaması kontrolü için.
Akciğer hastalıkları (zatürre, nodül, kanser şüphesi) için.
Böbrek taşlarının tespiti için.
Karın ağrısında apandisit teşhisi için.

Ultrason

Ultrason Nasıl Çalışır? Ultrason, insan kulağının duyamayacağı yüksek frekanslı ses dalgalarını kullanarak organların görüntüsünü oluşturan bir cihazdır. Radyasyon içermez, ağrısızdır ve yan etkisi yoktur.

Nerelere Bakılır?

Batın (Karın) Ultrasonu: Karaciğer yağlanması, safra kesesi taşları, böbrek kumu.
Gebelik Takibi: Bebeğin gelişimi ve kalp atışları.
Tiroid: Boğazdaki nodüllerin yapısı (Guatr).
Meme: Kitle veya kist taraması.

Hazırlık Gerekir mi? Karın ultrasonlarında safra kesesinin dolu olması için açlık, mesanenin (idrar torbası) dolu olması için ise idrara sıkışık olunması gerekebilir. Diğer bölgeler için genellikle ön hazırlık gerekmez.

Hormon Testleri

Hormon Testi Neden Yapılır? Hormonlar, vücudun mesajcılarıdır. Kilo alımı, saç dökülmesi, yorgunluk, adet düzensizliği veya sinirlilik gibi pek çok sorunun altında hormon dengesizliği yatabilir.

Sık Bakılan Hormonlar

TSH (Tiroid): Metabolizma hızını belirler. Yüksekliği “Hipotiroidi” (yavaş çalışma), düşüklüğü “Hipertiroidi” (hızlı çalışma) işaretidir.
B12 ve Folik Asit: Vitamin eksikliklerine bağlı unutkanlık ve yorgunlukta bakılır.
İnsülin: Şeker hastalığına yatkınlığı (İnsülin direnci) gösterir.
Prolaktin: Kadınlarda adet düzensizliği ve göğüsten süt gelmesi durumunda bakılır.
Kortizol: Stres hormonudur.

Sonuçlar Ne Zaman Çıkar? Hormon testlerinin çalışılması biyokimya testlerine göre biraz daha uzun sürebilir. Genellikle aynı gün içinde (öğleden sonra) veya ertesi gün sonuçlanır.